İklim Değişikliğinin Gıdalara Etkisi 'İklim-RAD' Projesiyle İnceleniyor
Fırat Üniversitesi koordinasyonunda üç üniversitenin katılımıyla yürütülen 'İklim-RAD' projesi, COP31'de tanıtıldı. Proje, iklim değişikliği kaynaklı kirleticilerin topraktan hayvanlara ve oradan insan sofralarına ulaşma sürecini 'tek sağlık' yaklaşımıyla araştırıyor.

Fırat Üniversitesi'nin yürütücülüğünü üstlendiği, Bitlis Eren Üniversitesi ve Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi'nin ise iş birliği yaptığı "İklim-RAD: Hayvansal Gıdalar ve Hayvancılık Atıklarında Mevsimsel Radyonüklid İzleme ve Tek Sağlık Risk Değerlendirmesi" projesi, Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında 15 Kasım'da gerçekleştirilen bir panelde uluslararası kamuoyuna tanıtıldı.
Proje kapsamında akademisyenler; sel, kuraklık ve toz taşınımı gibi iklim olaylarının, topraktaki ağır metallerin ve radyoaktif maddelerin hareketliliğini nasıl etkilediğini mevsimsel olarak inceliyor. "Tek sağlık" yaklaşımının benimsendiği çalışmada, bu kirleticilerin hayvancılık faaliyetleri aracılığıyla et ve süt yoluyla insanlara ulaşma süreci analiz ediliyor. Ayrıca iklim sistemine bağlı olarak gelişen yem küflenmelerinin, bağırsak bariyerini bozarak kirleticilerin hayvansal gıdalara geçişini artırıp artırmadığı da araştırılacak.
İlgili haber: Ağın Belediyesi Hizmet Binasında Isı Pompası ve GES Dönemine Geçiyor
Saha çalışmaları için karasal iklimin hakim olduğu Erzurum, yaz kuraklığının belirgin olduğu Elazığ ve nemli iklime sahip Samsun illeri seçildi. Bu üç şehirde belirlenen toplam 12 hayvancılık işletmesinden 3 yıl boyunca numuneler toplanacak. Projenin temel amacı; erken uyarı modelleri geliştirerek tüketicilere güvenilir gıda sunmak, üreticilere bilinçli mera ve yem yönetimi sağlamak ve karar vericiler için bilimsel önlem mekanizmaları oluşturmaktır.
Proje yürütücüsü Fırat Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Mahmut Doğru, çalışmanın topraktan sofraya taşınan maddeleri bilimsel olarak ortaya koyacağını belirtti. Erzurum'un soğuk iklimi, Elazığ'ın kuraklığı ve Samsun'daki geçmiş radyoaktif serpintilerin etkilerinin dikkate alındığını ifade eden Doğru, 6 farklı sahadan ve 12 işletmeden 3 yıl boyunca 500'den fazla örnek toplanarak kapsamlı bir veri seti oluşturulacağını açıkladı.
İlgili haber: Milletvekili Açıkkapı'dan Bakan Fidan'a Stratejik Hedefler Sorusu
Prof. Dr. Doğru, numunelerin Fırat Üniversitesi Veteriner Fakültesi'ndeki 4 farklı laboratuvarda incelendiğini; doğal ve yapay radyoaktif elementlerin, kirleticilerin, gübredeki kimyasal değişimlerin ve yem ile sütteki aflatoksinlerin ölçüldüğünü söyledi. Çalışma sonucunda mevsime göre ayrılmış veri setleri ve transfer katsayıları hesaplanarak bir risk haritası oluşturulacağı, bu sayede erken uyarı sistemlerinin kurulabileceği vurgulandı. Ayrıca rüzgar, yağmur ve su taşkınları gibi etkenlerle taşınan kirleticilerin, ulaştıkları bölgelerdeki canlılar üzerindeki etkilerinin önceden tahmin edilmesinin hedeflendiği belirtildi.











Yorum Yap