Cumhuriyetin Kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün Vefatının 88. Yılı

1881 yılında Selanik'te doğan Mustafa Kemal, eğitim hayatına annesi Zübeyde Hanım'ın isteğiyle Hafız Mehmet Efendi'nin mahalle mektebinde başladı. Daha sonra babası Ali Rıza Efendi'nin yönlendirmesiyle Şemsi Efendi Mektebi'nde ilkokul eğitimini tamamladı. Ortaokul için başladığı Selanik Mülkiye Rüştiyesi'ni kendi tercihiyle bırakan Mustafa Kemal, eğitimine Selanik Askeri Rüştiyesi'nde devam etti ve ardından Manastır Askeri İdadisi'nden ikincilikle mezun oldu. Askeri eğitiminin yanı sıra dil öğrenimine de önem veren Atatürk, yaz tatillerini geçirdiği Selanik'te Fransızca dersleri aldı.

İstanbul'a gelerek 1899'da girdiği Harp Okulu'nu 1902'de teğmen rütbesiyle bitiren Atatürk, 1905 yılında Harp Akademisi'nden kurmay yüzbaşı olarak mezun oldu. İlk görev yeri olan Şam'da 5. Ordu emrinde kurmaylık stajı yapan Mustafa Kemal, bölgedeki üstün hizmetleri nedeniyle Beşinci Rütbe'den Mecidi Nişanı ile ödüllendirildi. 1907'de Manastır'daki 3. Ordu Karargahı'na atandı ve ardından Selanik'teki kurmay şubede görev yaptı.

İlgili haber: Ziraat Mühendisi Alper Kaya Hayatını Kaybetti

1909 yılında İstanbul'daki 31 Mart Vakası'nı bastıran Hareket Ordusu'nda yer alan Mustafa Kemal, 1910'da Arnavutluk'taki isyanların bastırılması harekatında görev aldı. 1911'de İtalya'nın Trablusgarp'a müdahalesi üzerine Tobruk'a gönderilen Atatürk, Tobruk ve Derne'de Türk birliklerini başarıyla yöneterek Tobruk Savaşı'nı kazandı. 6 Mart 1912'de Derne Komutanlığına getirildi. Ekim 1912'de başlayan Balkan Savaşı sırasında Gelibolu ve Bolayır'daki birliklerle mücadele ederek Dimetoka ve Edirne'nin yeniden alınmasında önemli rol oynadı.

1913 yılında Sofya ataşemiliterliğine atanan Mustafa Kemal, Birinci Dünya Savaşı'nın patlak vermesiyle cephede görev almak için Başkomutanlık Vekaleti'ne başvurdu. Sofya'daki görevinin daha önemli olduğu gerekçesiyle talebi reddedilen Atatürk, Başkomutan Vekili Enver Paşa'ya yazdığı mektupta, vatan savunmasından daha yüce bir görevin olamayacağını, arkadaşları ateş hattındayken kendisinin Sofya'da kalamayacağını belirterek liyakati konusunda açıkça cevap istedi. Bu kararlılığı sonrası 1915'te 19. Tümen Komutanlığına atandı.

Çanakkale'de Conkbayırı'na ilerleyen düşman kuvvetlerini taarruzla geri püskürten Mustafa Kemal, cephanesi tükenen askerlerine "Cephaneniz yoksa süngünüz var" diyerek moral verdi. Conkbayırı taarruzu sırasında göğsüne isabet eden bir şarapnel parçasının cebindeki saat tarafından durdurulmasıyla ölümden kurtuldu. Çanakkale Cephesi'nin ve İstanbul'un kaderini belirleyen başarılarıyla "Anafartalar Kahramanı" olarak tanındı.

Çanakkale sonrası Doğu Cephesi'nde 16. Kolordu Komutanlığına getirilen Mustafa Kemal, 1916'da Rus saldırılarını durdurup Bitlis ve Muş'u geri alarak generalliğe yükseldi. Temmuz 1917'de Filistin ve Suriye'de 7. Ordu Komutanlığına atandı. Bir süre sonra 2. Ordu Komutanlığına tayin edilse de bu görevi kabul etmeyerek İstanbul'da Genel Karargah emrinde kaldı ve aynı yıl Veliaht Vahdettin ile Almanya'ya giderek askeri incelemelerde bulundu.

İlgili haber: Prof. Dr. Süleyman Ateş Elazığ'da Sevenleriyle Buluşuyor

1918'de yeniden Suriye cephesinde 7. Ordu Komutanı olarak görev yapan Mustafa Kemal, İngilizlerin İskenderun'u işgal ederek 7. Ordu'yu kuşatmak istediğini İstanbul'a rapor etti. 9 Kasım 1918'de İskenderun'un dirençle karşılaşmadan teslim edilmesi üzerine, hükümetin tavizlerini eleştiren ve ülkenin istilaya açık hale geleceğini belirten telgraflar çekti. Yıldırım Orduları Grup Kumandanlığı ve 7. Ordu'nun lağvedildiğinin bildirilmesi üzerine, birliklerin komutasını 2. Ordu Komutanı Nihat Paşa'ya devrederek Adana'dan İstanbul'a döndü. 13 Kasım 1918'den 16 Mayıs 1919'a kadar İstanbul'da kalarak memleketin durumunu yakın çevresiyle değerlendirdi.